Podwyższone stawki VAT 23%, 8% i 5% zostaną utrzymane co najmniej przez kolejny rok, czyli do  31 grudnia 2019 roku. Rząd podjął decyzję o przedłużeniu okresu obowiązywania podwyższonych stawek VAT, które zostały wprowadzone począwszy od 1 stycznia 2011r. na okres dwóch lat. Od tego czasu podwyższone stawki VAT są regularnie przedłużane na kolejne lata. Co więcej w ustawie o podatku od towarów i usług  ma znaleźć się zapis mówiący o tym, że obniżenie stawek VAT będzie możliwe dopiero wtedy, gdy zostaną spełnione określone parametry długu publicznego, a mianowicie:

  • dług publiczny pomniejszony o wartość gotówki, jaką MF ma na swoich rachunkach np. ze sprzedaży obligacji, będzie się utrzymywał powyżej 43 proc. PKB;

  • różnica między deficytem sektora finansów publicznych a celem, do którego Polska zobowiązała się zmierzać, będzie większa niż 6 pkt proc. PKB.

Podatek VAT – co to jest?

Podatek od towarów i usług, zwany również podatkiem VAT to danina zastosowana po raz pierwszy w 1954 roku we Francji. W naszym kraju podatek VAT został wprowadzony w roku 1993. 1 maja 2004 roku Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, dlatego powstała konieczność dostosowania przepisów do wspólnego unijnego systemu podatku VAT. Podatek od towarów i usług stanowi główne źródło dochodów budżetu państwa.

Od wartości netto towaru lub usługi wyliczany jest podatek (zgodnie z obowiązującą na dany moment stawką). Sumując wartość netto i kwotę podatku VAT otrzymujemy wartość brutto, którą zobowiązany jest zapłacić konsument. Oznacza to, że finalna cena produktów zawiera już podatek VAT.

Kto jest podatnikiem VAT?

Podatnikami VAT mogą być osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Trzeba mieć na uwadze, że definicja działalności gospodarczej z punktu widzenia ustawy o podatku od towarów i usług obejmuje więcej przypadków niż definicja działalności zawarta w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z ustawą o VAT działalność gospodarcza to wszelka działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza to również wykorzystywanie towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Podatek VAT z punktu widzenia przedsiębiorcy

Przedsiębiorca dostarczający towary lub usługi zobowiązany jest określić wartość podatku VAT oraz odprowadzić go do urzędu skarbowego. Wpłacie podlega kwota stanowiąca różnicę pomiędzy podatkiem należnym(doliczonym do ceny sprzedawanych przez nas dóbr), a podatkiem naliczonym (płacimy go przy zakupach towarów i usług niezbędnych w działalności, podatek zostaje bowiem naliczony przez kontrahentów, od których kupujemy produkty).

Prawo do odliczenia podatku VAT ma na celu uchronienie osób prowadzących działalność gospodarczą przed wielokrotnym opodatkowaniem tego samego produktu w obrocie między przedsiębiorcami. Finalnie ciężar podatku VAT ma ponieść ostateczny odbiorca, czyli zazwyczaj konsument.

W przypadku, gdy w danym okresie rozliczeniowym suma podatku VAT od zakupów jest wyższa od podatku VAT ze sprzedaży, przedsiębiorca nie płaci podatku. Nadwyżka przenoszona jest wówczas na kolejny miesiąc lub kwartał. W takiej sytuacji osoba prowadząca firmę może również wnioskować o zwrot nadpłaty podatku bezpośrednio na firmowe konto bankowe.

Stawki podatku VAT

Stawki podatku VAT przyporządkowane są dla poszczególnych rodzajów towarów i usług.

Aktualne stawki VAT to:

  • stawka podstawowa 23%;
  • stawki obniżone 8% i 5% obejmujące m.in. żywność, gazety i czasopisma drukowane czy książki oznaczone symbolami ISBN;
  • 0 % – stawka obejmująca wewnątrzwspólnotową dostawę towarów oraz eksport towarów.

Obniżone stawki są preferencją dostępną tylko dla określonej grupy towarów i usług. W razie, gdy podatnik niesłusznie zastosuje obniżoną stawkę tego podatku, grozi mu grzywna i karne odsetki od powstałej w ten sposób zaległości podatkowej.

Zwolnienie z VAT

Ustawa o VAT przewiduje także zastosowanie zwolnienia z VAT dla poszczególnych rodzajów towarów i usług. Przykładem usług objętych zwolnieniem przedmiotowym są usługi w zakresie opieki medycznej świadczone przez lekarzy, stomatologów, pielęgniarki czy psychologów.

 

Poprzedni artykuł Następny artykuł